Ve S-400 geldi

Nihayet Türkiye tarihinin en çok tartışılan, hakkında en çok köşe yazısı yazılan ve yine hakkında hukukçusundan gurmesine, sanatçısından pazarcısına kadar herkesin çok şey bildiği! S-400 uzmanı olduğu Yüksek İrtifa Hava Savunma Sistemi geldi. Aslında bunda tenkit edilecek çok bir şey yok. Emekli havacılarımızın bile gün boyunca televizyonlarda teknik değerlerini yanlış anlattığı ve araştırma ihtiyacı duymadan bilgi verdiği bir ortamda bu gayet normal.

Neyse sonuçta ilk parti S-400 sistemleri çoğunlukla jeneratör, füze taşıma kamyonu, fırlatıcı ve taşıyıcı araç (ML) ve çekici kamyonlar (gördüklerimiz) olarak 3 uçakla geldi. Sayın Akar’ın açıklamasına göre sevkiyatın bu kısmı tamamlandı. Henüz füze ve radar gelmedi.

S-400 bileşenleri bazı TV’lerde söylenin aksine 2 adet AN-124 (bazı kanallar farklı söyledi) ve bir adet IL-96 kargo uçağı ile geldi.

Rus TASS haber ajansına göre bugün gelen bileşenlerden başka 120 adet S-400 füzesi yani sistemin füze mühimmatı gemi ile gelecek.

Anadolu Ajansı’nın canlı yayınında gördüğümüz kadarı ile AN-124 uçağından üstü bezle kapalı olsa da inen araçlar 5P85TE3 Missile Launcher-ML (füze fırlatıcı) araçlar idi.

Bu araçların Rusya’da taşıdıkları füzeler ise 48N6E3, 48N6E2, 48N6E. Füzelerin menzilleri ise 240-250 km arası. Yani henüz 395 km menzilli 40N6E füzesi alındı mı bilmiyoruz. Yani TV’lerde 400 km mesafede tüm uçakları vuracak diyen emekli, uzman veya akademisyenler bu aracın 40N6E’yi taşıyan araç olmadığını biliyor mu merak ettim ama hiç sanmıyorum.

Dünyada 250 km mesafeden uçak vurmak yani 250 km menzilli bir SAM füzesi bile müthiş bir şey ve bu açıdan S-400’ün kara konuşlu/mobil rakibi yok. Ne ABD’de ne Çin’de mobil konuşlu böyle bir SAM yok. Çin’in aldığı S-400’ler hariç. Onların da ilk partisi geminin fırtınaya yakalanması sonucu hasar gördü, yeniden üretildi, gönderildi.

Zaten 250 km civarı kilit atan Grave Stone radarının bizim aldığımız füzeleri ile bu mesafede uçakları tehdit etmesi büyük bir şey. Bu yüzden S-400’ün yüzünü yıkamak için TV’lerde çıkıp yalan söylemeye hiç gerek yok. 600 km olan Big Bird radarının tespit menzilli ki o da 570 km stratejik büyük gövdeli bombardıman uçakları için. Savaş uçakları için 400-450 km radar menzili var. Balistik füze tespit menzili 230-250 km. S-400’ün 60,120,240-250,395 km menzilli çeşitli füzeleri var.

Uçakları 30 km irtifa sınırında bu füzelerden birisi ile düşürebiliyor. Ancak balistik füzeleri 25 km irtifa sınırında (broşür bilgisi) 40-60 km menzilinde vurabiliyor. Balistik füze kilit menzili azami 185 km.

Ayrıca BАZ-69092 V.Kuzmin-1 aracı da uçaktan çıktı. Bu araç ise füze taşıma yani sadece yedek füzeleri taşıma aracı. Fırlatıcı değil. Yanında üstünde füze yükleme vinci olan kamyon da vardı.

‏250 km'den savaş uçağı vurmak bir rekordur. Küçümsenecek bir mesafe de değil ve büyük bir A2/AD destekçisidir. Bunun ABD'de muadili yok. Ancak diğer yönden SAVAŞ UÇAĞINA 250 km kilit mesafeli 92N6E MFR (Çok Fonksiyonlu Radar) Grave Stone (Mezar Taşı) radarı kilit atsa bile uçağın kilidi kırma ihtimalini düşünüp etkili menzile (ki bu araziye ve şartlara göre değişecektir) bekleyecektir. Yani uçak S-400’ün koruduğu sahaya doğru uçuyorsa, hedefi S-400’ün koruduğu sahadaki bir bölge ise zaten daha da yaklaşacak ve radar kilidini daha zor kıracağı mesafelerde füze fırlatılacaktır.

Zaten 395 km menzilli 40N6E füzesi AWACS, tanker, kargo uçağı gibi stratejik hedefler içindir. Yani S-400’den önce hava muharebesinde geride destek için uçan AWACS, tanker gibi uçakların kafası rahat iken şimdi özellikle A2/AD (Geçişe kapatma ve alan hâkimiyeti veya girişi engelleme/bölgeyi hapsetme) uygulaması yapılan alanlarda bunlar destek için muharebe sahasının hemen gerisinde değil 300-400 km gerisinde durmak zorunda kalacak.

Yoksa 400 km menzilli füzenin ateşlendiği bir savaş uçağını düşünün. Dünyada 400 km boyunca kendine füze gelirken altında da savaş uçağı gibi son derece manevra kabiliyeti yüksek bir uçak varken radar kilidini kıramayacak kadar kabiliyetsiz bir pilot var mıdır, hiç sanmam. Uçağında hiçbir chaff/EH/Jamming kabiliyeti yoksa bile deniz seviyesine, karada ise dağların arasına dalarak kolayca kırar. Ama AWACS ne kadar hızlı dalabilir? Eğer F-15 Taklamakan çölünde uçuyorsa ve S-400’e çölde ise o zaman bilemem. Bir de şu var, bunu S-400’ü kötülemek için yazmıyorum. Aynı şey Patriot, EUROSAM Aster, Hisar, MEADS gibi tüm hava savunma sistemleri için geçerli, yani tüm hava savunma sistemlerini bazılarına göre kötülemek bana göre gerçekleri anlatmak için söylüyorum: deniz seviyesine kurulmuş bir radar (maalesef üzgünüm ki) dünya yuvarlak olduğu için en fazla 40-50 km ilerisinin görür. Yani size denizi yalayarak yani saldırmak için gelen bir seyir füzesi veya uçağı ancak bu mesafede görebilir ki ister uçak ister füze olsun S-400’ün imha etmesi için bu mesafe de yeterlidir. Yani “S-400 kuracağız 400 km öteden Yunan uçağı vuracağız” gibi bir yalana ihtiyacımız yok. Örneğin S-400’ü Alanya’ya kursan Alanya-KKTC arasında tüm hava soluyan hedefler tehdit altındadır demektir. Çünkü arada dağ, orman örtüsü yok, deniz var.

F-35 tartışmalarına dünyadaki hiçbir hava savunma füze sisteminin bir savaş uçağının yerini tutamayacağını ve onun faydasını sağlamayacağını ekleyerek mevzunun yanından teğet geçmek istiyorum. Çünkü çok yazdım, hiçbir HSS savaş uçağının yerini tutamaz ve onun kadar etkili hava savunma yapamaz. Ancak işin fayda-maliyet hesabı da var. Evet artık hava sahasını ihlal eden (mesela İzmir’e kurduk diyelim) Yunan veya ABD-RUS-İngiliz fark etmez hangi ülke uçağı olursa olsun S-400 kilit atınca pilot ilerlemeye cesaret edemeyecektir. Bu durum neyi sağlar? Zaten hep yazıyoruz ya HSS barış zamanı silahıdır. Barış zamanı caydırıcıdır. Hangi ülkenin pilotu bunu göze alabilir? (Savaş zamanı derin mevzu, şimdi çok su götürür). Ancak bir düğmeye basarak S-400 kilidi atınca, F-16’yı bakım-yakıt masrafından ve pilotlarımızı fazla mesaiden kurtarmış olacağız. Oysa S-400 yokken üsse QRA verilip scramble kalkış ile F-16 kaldırıp mütecaviz uçağı geri göndermek gerekir.

Bakım-onarım-eğitim üssü olacağı için bir bataryasının daimî olarak Mürted (Akıncı) üssünde olacağını tahmin ettiğim S-400’ün diğer 3 bataryası için MSB Bakanı Akar iki kez Ankara-İstanbul dediği için ikinci batarya İstanbul boğazlar olabilir. 3 ve 4 için adaylar benim gözümde İzmir ve Alanya idi ancak sürpriz şekilde 2 gün önce Rus teknik personeli taşıyan Ilyusin yolcu uçağı (Rus Silahlı Kuvvetleri’ne ait) Malatya’ya indi. Bu durum bir bataryanın da Malatya’ya konuşlanacağı dedikodusunu çıkardı (Malum F-35 üssü de Malatya. Bakım hangarları oraya yapıldı).

Dün TV’lerde yapılan yorumlarla ilgili çok uzun uzun yazabilirim ama kimseyi hedef almak istemiyorum. Açıkçası kartviziti ve eğitimi ne olursa olsun HSS veya silah platformlarından anlamayan kişilerle tartışmak insanı çok yoruyor ve istemiyorum. Kendini hedef yapmaktan da başka işe yaramıyor. Sadece bu ay içinde 4 televizyonun canlı yayın teklifini reddetmek zorunda kaldım ve çoğuna durumu kibarca izah ettim hepsine çok teşekkür ediyorum ve kararım kesin. S-400’ün bu derece siyasallaştığı ve en ufak eleştirene vatan haini dendiği bir ortamda hiç gerek yok. Kimse “Kardeş sen daha önce son yıla kadar hiçbir maddi kazanım edinmeden, yıllardır gönüllü olarak havacılık, savunma sanayi ürünlerini tanıtıyorsun, Hürkuş, Atak, ANKA’ya kopya diyenlere karşı da yazdın, Tufan’ı da ilk kez senden seyrettik, IDEF’te Göktuğ füze ailesini ilk yazan da sendin” vs. Demeyecek. “S-400 hiç balistik füze vurmadı vb.” dedin ya sen hainsin….

Sadece yabancı bir TV’ye yakında röpörtaj verdim ki o da son olacak. TV’ler de S400 hakkında konuşulanları duydukça kesinlikle çıkamam gerektiğini daha iyi anladım. Buradan da ilan etmiş olayım ki bu 4-5 kanalın içinde hükümete çok yakın ve çok uzak olanlarda, haber bültenleri ilk üçte olanlar da vardı. Zaten beni mutlu eden ve hepsine çok teşekkür ettiren tarafı da bu. Sadece bir taraf çağırsa idi tarafsızlığımı yitirdim, teknik değil, siyasi yazıyorum diye stres yapacaktım. Hepsi lütfettiler, teşekkür ederim.

Neyse sadece bir komediyi daha yazıp bitireyim. Sanırım S-400’ü yüksek irtifasından ziyade uzun menzilinden dolayı aldığımızı, muhtemel yerleşeceği 4 bölgede yani Ankara çevresi, İstanbul boğazlar bölgesi gibi bölgesel hava savunma yapacağını daha önce defalarca yazdığım için uzunca anlatmaya gerek yok. Yani bu bölgelerden çok alçak-alçak-orta irtifa hava savunma sistemlerinin üst katmanında ve menzillerinin çok ilerisindeki hava sahasını yani kademedeki irtifa olarak en üst, yatayda deniz üzerinde en öndeki hava savunma duvarını öreceğini söyleyebilirim. 4 batarya 600 km radar menzili olsa bile tüm Türkiye hava sahasını koruyacak ve 4 batarya yeterli gibi bir şey de yok. Dünyada böyle bir HSS yani radarı x km ise x km içinde her şeyi vuracak bir HSS yok zaten. Belki Türkiye 770.760 km² bir çölde kurulu olsa idi yani dağlar olmasa olabilirdi. Yani bölgesel bir HSS ama PAC ve diğerlerinin çok ötesinde dünyanın en geniş kaplama sağlayan HSS’si. S-400 bulunduğu şehir ve çevresini koruyacak. Örneğin tüm İstanbul ve boğazlar bölgesi. Akdeniz bölgesi-KKTC arasını vb.

Komediye dönecek olursak; bir bataryada en fazla 9 lançer olsa yani 4 füzeden 4x9=36 füze yapar. Ama TV’lerde aynı anda 80 hedefi vuruyor yani angaje olabiliyor, füze fırlatabiliyor dediler. 36 füze aynı anda 80 hedefi nasıl vuracak? Bu komik matematiği bir kenara bırak dünyada 80 tanesine birden füze fırlatıp güdüleyecek kapasitede alçak-orta-yüksek HSS yok. 15-20 var mıdır ben duymadım. Hiçbir güvenilir Rus kaynağında S-400 için 80 yazmaz. Yok böyle bir şey ve olmaması da eksiklik değil. PAC, Aster de böyle. S-400 aynı anda 300 hedefi izleyebilir. Ayrıca söylendiği gibi 12 lançeri değil komuta kontrol aracı maksimum 15 aracı komuta edebiliyor. Rusya’da sisteme entegre olduğundan Pantsir, BUK, TOR-M2 gibi alçak-orta HSS’leri bile komuta edebiliyor.

Daha önce Rus kaynaklarını baz alarak 2 yıldan beri Türkiye’deki gerçeğe en yakın tahmini alım adetlerini yazdığım info-grafiği tekrar paylaşmak isterim. Malum hala daha kaç adet füze batarya alındığına dair açıklama yok. Sadece 2 ünite yani 2 filo. Şimdi dünkü duyumların 36 lançer. Yani anlaşmanın ilk yapıldığı zamandaki gibi 36 lançer 144 füze yapar. Bunu bir akademisyen TV’de söyledi. Ancak bu değişti. Sonradan 32’ye yani 128 füzeye düştü. Şimdi TASS ise 120 füze gemi ile dedi. Ancak ben akademisyenin yedekle birlikte 190 füze ifadesinin doğru olabileceğini düşünmeye başladım. Fiyatı da ve ilk zamanlar söyleneni de dikkate alarak. O zaman 32 lançer (fırlatıcı araç) tweetleri atan fenomenler yanılmış ki içeriden bilgi aldıklarını tahmin ettiğim için dikkate almıştım. Yoksa…

Diğer kısımlarını oluştururken Rus kaynaklarından yararlandım. Sonuç olarak 32 lançer yani 128 füze veya 36 lançer 144 füze. 4 bataryada 144 füze. Bu 190 rakamı illaki bir yerden çıkmış olmalı. O zaman 144+ 46 yedek füze 190 diyebiliriz.

Son olarak Milli Savunma Bakanı Akar’ın "(S-400 teslimatı) Planlı üç uçak geldi ve bugünkü faaliyetler tamamlandı. Önümüzdeki günlerde süreç devam edecek." dediğini hatırlatmak istiyorum.

Hakankilic.hsword@gmail.com

https://twitter.com/hkilichsword

YORUM EKLE

banner8

banner19

banner6

banner17