Aylardır Türkiye yapımı SİHA’ların ihracına ilişkin haberler ve köşe yazıları yazıp duruyoruz. Her üç firmanın yani TUSAŞ, BAYKAR SAVUNMA, VESTEL SAVUNMA ve bunların ANKA, TB-2, KARAYEL SİHA’larının ihraç edildiği ülke sayısının 10’u çoktan geçtiğini defalarca yazdık. Ayrıca TSK’ya satılan henüz ihraç edilmeyen AKSUNGUR ve AKINCI var. AKINCI’nın ileride Ukrayna’ya ihraç edilme ihtimali var ve bu konuşulurken bir müjde de ANKA’dan geldi. Ayrıca STM’nin Dolanan Mühimmat/Kamikaze Drone/Taarruzi İHA’larını da unutmamak gerek.
(Şu “dolanan mühimmat” ismini de kim bulmuş merak ediyorum. Her seferinde aklıma çocukken “Alain Delon” ile ilgili tekerlememiz geliyor. Duydukça gülümsüyorum. Neden “dolanan” da “dolaşan” değil? Dolanmak bir şeyin çevresinde dönmek, oysa bunlar düz uçuştan sonra hedefe kamikaze dalışı da yapıyor. Bazen hedefin etrafında dönmesi sürekli dolandığı manasına gelmez. Alpagu, Togan, Kargu).
Evet, biz hep ihraç edilen SİHA’ları konuşurken Ukrayna’ya ANKA ortak üretimi için fabrika kurulduğu Ukrayna Cumhurbaşkanlığı ofisinin serbest danışmanı olan Oleksiy Arestovich tarafından açıklandı.

Ukrayna-Türkiye ANKA fabrikasında ANKA yapılması için fabrika inşaatı devam ediyormuş. Amaç Ukrayna üretimi motorlar ile Türkiye üretimi aviyonik ile donatılmış lisans altında Ukrayna’da üretilen ANKA SİHA yapmakmış.
Yani artık ihraçları değil, Türk yapımı SİHA’ların başka ülkelerde lisans altında üretimini konuşuyoruz. Aslında ilk de değil. Daha önce de sessiz sedasız Vestel KARAYEL’in bir Suudi Arabistan firması ile Arabistan’da üretilmesi söz konusu olmuştu. Bunu da Suudi medyasından öğrenmiştik.
Aslında geçen haftaki köşe yazımda değindiğim gibi bu sürprize basın toplantısında SSB Başkanı Prof.İsmail Demir işaret etmişti ve Ukrayna’yı kast ederek o yazıdan alıntı ile: “Her iki ülkenin de geçmişte imza attığı anlaşmaların gereğini yaptığını söyledi (İlk yapılan anlaşma çok kapsamlı, gemi, SİHA, fabrika vb.) ve 24 adet yeniden alım siparişinin doğru olmadığını daha önceki alım anlaşmasına ilişkin teslimatların devam ettiğini, ancak ilk yapılan anlaşmanın gereği olarak Ukrayna’ya SİHA konusunda fabrika ve modernizasyon merkezi kurulduğunun bunun devam ettiğini açıkladı.” yazmıştım.
Sonuç olarak Türkiye-Ukrayna askeri ilişkilerinin stratejik ortaklığa doğru hızla ilerlediğini söyleyebiliriz. Özellikle TUSAŞ motor projelerine destekleri, ATAK-2 motorundan AKINCI motoru tedarikine, Gezgin seyir füzesi turbojet motoruna kadar aramızda çok alışveriş oldu ki hepimizin malumu. Sonuçta Doğu Avrupa da olsa TB-2’nin ihraç edildiği ilk Avrupa ülkesi.
Ukrayna’daki fabrikaya geri dönecek olursak Arestovich dediğine göre ilk ANKA’lar 2022 yıl sonuna doğru fabrikadan çıkacakmış. Ancak daha büyük bir sürpriz var. Satır aralarında acayip laflar geçiyor. Çoğunuz detayları savunma medyasında okudunuz ve benim köşe yazımın günü pazartesi olduğu için Türkiye’de twitter’da ilk RT edenlerden biri olmama rağmen size geç ulaştım. Ancak sadece bir noktaya dikkat çekip bitireceğim.
Diyor ki: “bir çok (türde) İHA/SİHA yapılacak….. pistonlu değil jet İHA'lardan bahsediyoruz…bu, Bayraktar'dan (TB-2) sonra tüm özelliklerinde onu aşan yeni nesil bir drone…” İşte burada kafamızda bir şimşek çakıyor. Acaba Türkiye yani TUSAŞ ve Ukrayna jet motorlu yani turbofan motorlu bir SİHA için ki muhtemelen HALE sınıfı olacak, ortaklığa mı gidiyor? Bu sorunun cevabı şimdilik muallak ama yetkili açık açıkjet motorlu İHA yani aslında turbofan motorlu SİHA’dan batıdaki karşılığı ile muhtemelen “stealth drone”dan bahsediyor. Yine malum olduğu üzere Türkiye’de Baykar Savunma da MİUS adında turbofan motorlu bir SİHA projesi yürütüyor.

Haftanın diğer önemli haberi ise MSB Hulusi Akar’ın açıkladığı üzere Altay tankının ilkinin üretildiği haberi idi.
HAFTANIN DİĞER BOMBASINI DA YUNANİSTAN PATLATTI
Evet, Rafale, EUROSAM SAMP-T derken, trajikomik şekilde Türk medyasına göre herkesin çıktığı proje olan ABD üreticisi LM firmasına göre ise siparişler çok yoğun olduğundan bugün Kongre onay verse 5 yıldan önce F-35 teslim edemeyiz cevabını alan Yunanistan şimdilik F-35 hayallerini ertelemişken bu hafta yeni bir bomba patlattı.
Kongre onayı alınan yeni silah satışına göre, 9,4 Milyar $’lik bir satış söz konusu. Bunun:
-2,5 Milyar $’lık kısmı MEKO Sınıfı Fırkateyn Modernizasyonu için. Malum hem bizde hem de Yunanlılarda bu Alman yapımı firkateynlerden bulunuyor.
-6,9 Milyar $’lık kısmı ise esas bomba olan tarafı. Yeni üretilmiş yani MEKO gibi eski model değil, Amerikan donanmasında bile yeni yeni hizmet veren MMSC-Çok Görevli Yüzey Muharebe Gemisi ihracı söz konusu. Bu gemiler Blue Water donanma olan Amerikan Deniz K., Sahil Güvenlik, Deniz Piyadeleri vb. unsurların okyanusta ki görev güçlerinden ziyade, sığ denizlerde görev yapan unsurları için yüksek süratli nispeten küçük ama çevik gemiler. Yani Ege için biçilmiş kaftanlar.

Anlaşma gerçekleşirse modernizasyon ve yeni gemi donatılmasında çeşitli silah sistemleri kullanılacak. Birkaç örneği yazmakla yetineceğim. Modern Muharebe Yönetim Sistemleri yazılımları ve ekipmanları, MK 41 VLS lançerleri ve RAM füzeleri (hava savunma amaçlı), MK 49 Güdümlü Füze Lançeri, ASROC denizaltısavar füzesi, MK-54 Hafif Torpido, Naval Strike Missile (NSM), 76mm Baş Topu.
Evet, Pazar akşamı itibari ile haftayı bu önemli gelişmeler ile kapattık diyebilirim. Tabi ki çok daha fazla gelişme yaşanmış olabilir. Ancak bunları sosyal medya ve değişik yerlerde hafta içi zaten değerlendiriyorum. 4-5 sayfa köşe yazısı okuyucuyu sıkacağı için en önemli olanlarını aldım. Zaten beni diğer sosyal medya hesap ve platformlarından takip ediyorsanız hepsinden haberiniz oluyordur.
DÜZELTME:
Söz konusu haberin kaynağı İzvestia.Ru’nun şu haberi idi:
https://iz.ru/1262883/2021-12-10/zelenskii-dopustil-provedenie-referenduma-po-donbassu
Burada Ukrayna Cumhurbaşkanlığı ofisinin serbest danışmanı olan Oleksiy Arestovich açıkça “ANKA” diyor. Fakat Ukrayna ile işbirliği içindeki firmamız Baykar Savunma ve TB-2, AKINCI söz konusu. Henüz TUSAŞ ve BAYKAR SAVUNMA’dan açıklama yapılmadı ama savunma yazarları ben dahil sonradan bunun AKINCI olması gerektiği ve Ukrayna’lı yetkilinin karıştırdığını düşünüyoruz. Nitekim başka bir Ukrayna sitesi de yetkilinin karıştırdığını Baykar ürünü TB-2 veya Akıncı olması gerektiğini anlatan bir yazıyı biraz önce yayınladı.
https://www.turdef.com/Article/president-s-adviser-s-anka-statement-must-be-a-false-alarm/1027
Sonuç olarak SSB İsmail Demir’in de dediği gibi bir fabrika ve ortak üretim söz konusu ama bu büyük ihtimal ile ANKA değil AKINCI SİHA. Haberi düzeltir, hoşgörünüze sığınırız.
Haftaya görüşmek üzere.
Hakan KILIÇ
Savunma Analisti
@hkilichsword