“Terörsüz Türkiye” sürecinin takibi, koordinasyonu ve uygulamasına yönelik çalışmalar kapsamında kurulan Takip ve Değerlendirme Kurulu ilk kez toplandı. Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun kapsamında faaliyet gösterecek kurulun ilk toplantısı, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz başkanlığında Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nde gerçekleştirildi. Kurul toplantısında sürece dahil olan devlet kurumlarının yürüteceği çalışmaların koordinasyonu, kurulun çalışma usul ve esasları ile oluşturulacak alt komisyonların görev alanları ele alındı.
İLK TOPLANTI CEVDET YILMAZ BAŞKANLIĞINDA YAPILDI
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz başkanlığında gerçekleştirilen toplantıya Adalet Bakanı Akın Gürlek, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi ve Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler katıldı. Toplantıda ayrıca Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanı İbrahim Kalın, Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreteri Okay Memiş ve Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri Hakkı Susmaz yer aldı. 7595 sayılı kanunda da Takip ve Değerlendirme Kurulu’nun Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlığında söz konusu bakanlar ve kurum yöneticilerinden oluşacağı hükme bağlandı.
Toplantının ardından yapılan yazılı açıklamada kurulun işleyişinin ve sürece dahil bütün devlet kurumları tarafından yürütülecek faaliyetlerin en üst düzeyde koordinasyonunun ayrıntılı biçimde görüşüldüğü bildirildi. Kurul çalışmalarının sevk ve idaresinde uygulanacak usul ve esasların da toplantının gündem maddeleri arasında bulunduğu belirtildi.
DÖRT ALT KOMİSYON KURULMASI KARARLAŞTIRILDI
İlk toplantının ardından dört ayrı alt komisyon kurulması karara bağlandı. Kurul bünyesinde Adli ve Hukuki İşler Koordinasyon Alt Komisyonu, İzleme ve Tespit Alt Komisyonu, Sosyal Uyum ve Bütünleşme Alt Komisyonu ile Silahsızlanma ve Stratejik Koordinasyon Alt Komisyonu faaliyet gösterecek. 7595 sayılı kanun, ihtiyaç halinde Takip ve Değerlendirme Kurulu tarafından alt komisyonların oluşturulmasına ve bakanlıklar ile kurumların temsilcilerinin toplantılara davet edilmesine imkan tanıyor.
Kuruldan yapılan açıklamada devlet kurumları arasında tam eş güdüm içinde hareket edilmesinin hedeflendiği kaydedildi. Toplumsal bütünleşmenin güçlendirilmesine yönelik çalışmaların belirlenen hukuki çerçeve kapsamında yürütüleceği ifade edildi.
ALT KOMİSYONLAR SİLAH TESLİMİ VE SAHADAKİ TESPİTLERİ TAKİP EDECEK
Oluşturulan alt komisyonların görev alanları arasında silahların teslim edilmesi ve sahadaki durumun tespit edilmesine yönelik çalışmalar bulunuyor. Süreç kapsamında silah ve mühimmatın nerede, hangi takvim doğrultusunda ve hangi yöntemle teslim edileceğinin ilgili kurumların koordinasyonuyla takip edilmesi öngörülüyor. Kanunun 8’inci maddesine göre örgüt mensuplarının beraberlerinde getirdikleri veya beyan ettikleri silah, mühimmat, araç, gereç, patlayıcı madde ve diğer malzemeler kayıt altına alınacak. Uygulamaya ilişkin usul ve esaslar ise güvenlik kurumlarının görüşü alınarak İçişleri Bakanlığı ile Milli Savunma Bakanlığı tarafından belirlenecek.
İzleme ve tespit faaliyetleri aynı zamanda PKK/KCK ve bağlantılı oluşumların fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolündeki silah ile mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumları tarafından belirlenmesi açısından önem taşıyor. Kanundaki adli erteleme hükümlerinin uygulanabilmesi için söz konusu tespitin Milli Güvenlik Kurulu kararıyla teyit edilmesi ve MGK kararının Resmi Gazete’de yayımlanması gerekiyor.
ADLİ VE HUKUKİ SÜREÇ İÇİN AYRI KOMİSYON
Adli ve Hukuki İşler Koordinasyon Alt Komisyonu’nun çalışmalarına Adalet Bakanlığı yetkililerinin yanı sıra uygulamada görev alacak yargı birimlerinin katkı sağlaması öngörülüyor. Teslim olan örgüt mensuplarına ilişkin dosyaların kişilerin hukuki durumları ve haklarındaki soruşturma, kovuşturma veya kesinleşmiş hükümler dikkate alınarak değerlendirilmesi gündemde yer alıyor. İnfazın ertelenmesine ilişkin nihai karar ise alt komisyon tarafından değil, kanunda açıkça belirtildiği üzere infaz hâkimi tarafından verilecek.
Kanun kapsamında toplam 15 yıl veya daha az hapis cezasına mahkûm edilenlerin cezalarının infazı beş yıl, toplam 15 yıldan fazla hapis cezası ile müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkûm edilenlerin cezalarının infazı ise 10 yıl süreyle ertelenebilecek. Ertelemenin uygulanabilmesi için PKK/KCK’nin fiili varlığına son verdiğine ve silahlarını teslim ettiğine ilişkin güvenlik kurumları tespitinin MGK tarafından teyit edilerek Resmi Gazete’de yayımlanması şartı bulunuyor.
SOSYAL UYUM VE BÜTÜNLEŞME İÇİN AYRI YAPI
Silah bırakarak Türkiye’ye dönecek örgüt mensuplarının sosyal uyum ve rehabilitasyon süreçleri de oluşturulan alt komisyonların çalışma başlıkları arasında yer alıyor. Sosyal Uyum ve Bütünleşme Alt Komisyonu kapsamında Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile Sağlık Bakanlığı bünyesindeki psikolog, psikiyatrist, hekim ve sosyal hizmet uzmanlarının sürece katkı sağlaması planlanıyor.
Sosyal uyum çalışmalarının, silah bırakma sürecinin ardından Türkiye’ye dönen kişilerin toplumsal hayata yeniden dahil edilmesine ilişkin işlemlerle bağlantılı şekilde yürütülmesi öngörülüyor. Kurul ayrıca kanun kapsamında yürütülen faaliyetleri takip edecek, dönemsel değerlendirmeler yapabilecek ve gerekli görülmesi halinde adli, idari veya yasal düzenlemeler konusunda talepte bulunabilecek.
KANUN TBMM’DE 467 OYLA KABUL EDİLDİ
Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun, TBMM Genel Kurulu’nda 10 Ağustos 2026’da yapılan oylamada 467 kabul, 87 ret, 7 çekimser ve 2 mükerrer oyla kabul edildi. Cumhurbaşkanı tarafından onaylanan 7595 sayılı kanun, 18 Ağustos 2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlandı ve aynı tarihte yürürlüğe girdi.
Kanun, PKK/KCK’yi kurma veya yönetme, örgüte üye olma, bilerek ve isteyerek yardım etme, örgüt propagandası yapma ile örgüt faaliyeti kapsamında işlenen suçların yanı sıra örgüt lehine Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun kapsamında işlenen suçlara ilişkin düzenlemeler içeriyor. Soruşturma, kovuşturma ve kesinleşmiş cezaların infazına yönelik erteleme hükümleri, suçun niteliği ve ceza miktarına göre beş veya 10 yıllık süreler öngörüyor.
MGK KARARI ERTELEME HÜKÜMLERİ İÇİN ŞART
Kanun yürürlüğe girmiş olmakla birlikte soruşturma, kovuşturma ve infazın ertelenmesine ilişkin hükümlerin uygulanabilmesi için PKK/KCK ve bağlantılı oluşumların fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolündeki bütün silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumları tarafından tespit edilmesi gerekiyor. Güvenlik kurumlarının tespitinin Milli Güvenlik Kurulu kararıyla teyit edilmesinin ve MGK kararının Resmi Gazete’de yayımlanmasının ardından ilgili hükümler uygulanabilecek.
Kanundan yararlanmak isteyen kişilerin de söz konusu MGK kararının Resmi Gazete’de yayımlanmasının ardından altı ay içinde bulundukları yerdeki Cumhuriyet başsavcılıklarına veya kurul tarafından görevlendirilen kurumlara yazılı bildirimde bulunmaları gerekiyor. Dolayısıyla altı aylık başvuru süresi kanunun 18 Ağustos’taki yayım tarihinde değil, ilgili MGK kararının Resmi Gazete’de yayımlanmasının ardından başlayacak.
DÜZENLEME KİMLERİ KAPSIYOR?
Kanuna göre kapsam dahilindeki ve üst sınırı 15 yıl veya daha az hapis cezası gerektiren suçlara ilişkin soruşturma ve kovuşturmalar beş yıl süreyle ertelenebilecek. Üst sınırı 15 yıldan fazla hapis cezası ile müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası gerektiren kapsamdaki suçlarda ise erteleme süresi 10 yıl olacak. Kesinleşmiş mahkûmiyetlerde toplam 15 yıl veya daha az hapis cezasına mahkûm edilenler için beş yıl, toplam 15 yıldan fazla ceza alanlar ile müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkûm edilenler için 10 yıllık infaz ertelemesi öngörülüyor.
Erteleme süresi içerisinde yeni bir terör suçu işlenmesi halinde soruşturma veya kovuşturma için verilen erteleme kararı kaldırılacak. Kesinleşmiş cezanın infazına ilişkin ertelemede de yeni bir terör suçu işlenmesi durumunda infaz hâkimi erteleme kararını kaldırabilecek. Erteleme süresinin yeni bir terör suçu işlenmeden tamamlanması halinde soruşturma ve kovuşturmalarda kovuşturmaya yer olmadığı veya düşme kararı verilecek; kesinleşmiş cezalarda ise ceza infaz edilmiş sayılacak.
KASTEN ÖLDÜRME SUÇLARI KAPSAM DIŞINDA
Örgüt faaliyeti kapsamında işlenen kasten öldürme suçları ile 1 Haziran 2005’ten önce işlenmiş ve müebbet ya da ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlar erteleme hükümlerinin dışında tutuldu. Düzenlemedeki söz konusu istisnalar nedeniyle kapsam dışında kalan kişiler bu suçlar yönünden beş veya 10 yıllık erteleme hükümlerinden yararlanamayacak.
Kanun kapsamında verilen görevleri yerine getiren kişilerin söz konusu görevleri nedeniyle hukuki, idari veya cezai sorumluluğunun doğmayacağı da düzenlendi. İlgili kamu kurum ve kuruluşlarının kanunla kendilerine verilen görevleri ivedilikle yerine getirmeleri hükme bağlandı.
KURUL TBMM’Yİ DÜZENLİ OLARAK BİLGİLENDİRECEK
Takip ve Değerlendirme Kurulu, yürüttüğü çalışmalar hakkında Türkiye Büyük Millet Meclisi’ni düzenli olarak bilgilendirecek. Kanuna göre TBMM Başkanlığı bünyesinde ayrıca faaliyetleri izlemek ve tavsiyelerde bulunmak üzere İzleme Komisyonu kurulacak. PKK/KCK’nin tamamen tasfiyesine ilişkin gözlem raporları doğrultusunda dönemsel değerlendirmeler yapılabilecek ve gerekli görülmesi halinde yeni adli, idari veya yasal düzenlemeler gündeme getirilebilecek.
Sürecin ilerleyen aşamalarında Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun, Terörle Mücadele Kanunu, Türk Ceza Kanunu ve Siyasi Partiler Kanunu dahil farklı mevzuat alanlarına ilişkin yeni düzenlemelerin gündeme gelmesi de sürece ilişkin tartışılan başlıklar arasında bulunuyor. Takip ve Değerlendirme Kurulu ise oluşturulan dört alt komisyon aracılığıyla hukuki işlemler, silahsızlanma, sahadaki tespitler ve sosyal uyum çalışmalarının koordinasyonunu sürdürecek.
