Türkiye'de çocukların sosyal medya kullanımına yönelik yeni kurallar 1 Kasım 2026 Pazar günü yürürlüğe giriyor. 10 Ekim tarihli Resmi Gazete'de yayımlandığı bildirilen yönetmelik kapsamında sosyal medya platformlarına yaş doğrulama, hesap güvenliği ve çocukların dijital ortamda korunmasına ilişkin yeni yükümlülükler getiriliyor. Düzenlemeyle birlikte 15 yaşından küçük kullanıcıların sosyal medya hizmetlerinden yararlanması engellenirken, 15-18 yaş arasındaki kullanıcılar için canlı yayın, mesajlaşma, reklam ve içerik görüntüleme özelliklerine sınırlamalar uygulanacak.
SOSYAL MEDYADA YENİ KURALLAR 1 KASIM'DA YÜRÜRLÜĞE GİRİYOR
Sosyal medya platformlarına yönelik düzenlemenin yürürlük tarihi 1 Kasım 2026 olarak belirlendi. Yönetmeliğe göre platformlar, 15 yaşını doldurmamış çocuklara sosyal medya hizmeti sunamayacak ve yeni hesap açmak isteyen kullanıcıların yaşlarını doğrulamak zorunda olacak.
Yeni sistemde yaş doğrulama işlemleri e-Devlet üzerinden gerçekleştirilecek. Ancak düzenlemenin yürürlüğe girmesiyle bütün mevcut hesaplar için doğrulama zorunluluğu aynı gün başlamayacak. Platformlara ve kullanıcılara tanınan geçiş süreci kapsamında mevcut hesapların yaş doğrulama işlemlerinin en geç 31 Mart 2027 tarihine kadar tamamlanması öngörülüyor.
15 YAŞINDAN KÜÇÜKLERİN SOSYAL MEDYA HESAPLARI KAPATILACAK
Yönetmelikle getirilen yaş sınırına göre 15 yaşını doldurmamış çocukların sosyal medya platformlarında hesap oluşturmasına izin verilmeyecek. Hesap açılışı sırasında yapılacak doğrulamada kullanıcının 15 yaşından küçük olduğunun belirlenmesi halinde başvuru platform tarafından reddedilecek.
Mevcut hesaplar da yaş doğrulama uygulamasının kapsamına alınacak. Yaşının 15'in altında olduğu tespit edilen kullanıcıların hesapları kapatılacak. Platformlar, hesap açılışı dışında kullanım sürecinde de yaş kontrollerini sürdürecek ve yaşa ilişkin şüpheli durumlarda yeniden doğrulama isteyebilecek.
YAŞ DOĞRULAMASI YAPMAYANLAR İÇİN SON TARİH 31 MART 2027
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, düzenlemeye ilişkin açıklamasında 31 Mart 2027 tarihine kadar geçici bir uyum süreci uygulanacağını bildirdi. Göktaş, söz konusu tarihten sonra e-Devlet üzerinden oluşturulacak dijital belirteçlerle yaş doğrulama sistemine geçileceğini ifade etti.
Bakan Göktaş, "Bu tarihten sonra artık doğrulama sistemine geçeceğiz. Ondan sonra bizim verdiğimiz 'token'lerle giriş yapabilecek." ifadelerini kullandı. Mevcut hesapların belirtilen süre içinde yaş doğrulama sistemine uyum sağlaması gerekirken, 15 yaşından küçük olduğu belirlenen kullanıcıların hesapları kapatılacak.
SOSYAL MEDYADA YAŞ DOĞRULAMASI NASIL YAPILACAK?
Yeni düzenlemeye göre sosyal medya platformunda hesap oluşturmak isteyen kullanıcılar, yaşlarını doğrulamak amacıyla e-Devlet sistemine yönlendirilecek. Kullanıcılar, e-Devlet'e giriş yaptıktan sonra Siber Güvenlik Başkanlığının ilgili hizmeti üzerinden dijital belirteç oluşturacak.
Oluşturulan dijital kod, hesap açılmak istenen sosyal medya platformuna iletilecek. Platform, belirtecin geçerliliğini kontrol ederek kullanıcının hangi yaş grubunda bulunduğunu doğrulayacak ve hesabın açılıp açılamayacağını belirleyecek.
Doğrulama sonucunda 15 yaşından küçük olduğu tespit edilen kullanıcıların hesap açma talepleri reddedilecek. 15-17 yaş grubundaki kullanıcılar ise çocuklara özel güvenlik ve kullanım kurallarının uygulanacağı hesaplarla hizmet alabilecek.
15-18 YAŞ ARASINDAKİ KULLANICILARA HANGİ YASAKLAR GELECEK?
Yeni yönetmelik yalnızca 15 yaşından küçük çocukların sosyal medya kullanımını düzenlemekle sınırlı kalmayacak. 15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşına ulaşmamış kullanıcılar için de sosyal medya platformlarında çeşitli kısıtlamalar uygulanacak.
Düzenlemeye göre 15-17 yaş grubundaki kullanıcıların hesapları varsayılan olarak gizli olacak. Çocukların hesapları üzerinden canlı yayın açmalarına ve kişiselleştirilmiş reklamlarla karşılaşmalarına izin verilmeyecek.
Sosyal medya platformlarında içeriklerin kesintisiz biçimde görüntülenmesini sağlayan sonsuz kaydırma özelliği de çocuk hesaplarında kullanılamayacak. Bakan Göktaş'ın açıklamasına göre ekran kaydı alınması ve sürekli başa kaydırma gibi özellikler de kısıtlamalar arasında yer alacak.
ÇOCUK HESAPLARINDA MESAJLAŞMA VE TAKİPÇİ LİSTELERİ SINIRLANDIRILACAK
Yönetmelik kapsamında çocukların sosyal medya hesaplarındaki mesajlaşma özelliklerine de yeni kurallar getiriliyor. 15-17 yaş grubundaki kullanıcılar yalnızca takip ettikleri hesaplardan mesaj alabilecek. Takip edilmeyen kullanıcıların çocuk hesaplarına doğrudan mesaj göndermesine izin verilmeyecek.
Çocukların takipçi ve takip edilen listeleri de diğer kullanıcıların erişimine kapatılacak. Ayrıca mesajlaşma uygulamalarındaki görüldü bilgisinin kapatılması öngörülüyor. Hesapların varsayılan olarak gizli olmasıyla birlikte çocukların paylaşımlarına ve hesap bilgilerine erişim de sınırlandırılacak.
ŞÜPHELİ HESAPLAR GEÇİCİ OLARAK ASKIYA ALINACAK
Sosyal medya platformlarının yaş doğrulama yükümlülüğü yalnızca yeni hesap açılışıyla sınırlı olmayacak. Platformlar, hizmet sunumu devam ederken kendi teknolojik yöntemlerini kullanarak hesap sahiplerinin yaşlarını tahmin etmeyi ve gerekli kontrolleri gerçekleştirmeyi sürdürecek.
Bakan Göktaş, bir hesabın 15 yaşından küçük bir çocuk tarafından kullanıldığına ilişkin şüphe oluşması halinde platformun hesabı geçici olarak askıya alacağını açıkladı. Kullanıcı, hesabını kullanmaya devam edebilmek için yeniden e-Devlet üzerinden yaş doğrulaması yapmaya yönlendirilecek.
Göktaş, sistemin işleyişine ilişkin açıklamasında, "Böylece çocukların sosyal medya ortamındaki risklerden korunması amacıyla hem hesap açılışında hem de kullanım sürecinde iki aşamalı ve sürekli bir yaş doğrulama mekanizması uygulanacak." ifadelerini kullandı.
E-DEVLET ÜZERİNDEN OLUŞTURULAN KOD HANGİ BİLGİLERİ GÖSTERECEK?
Yaş doğrulama işlemlerinde kullanılacak dijital belirteç, kullanıcının tam yaşını paylaşmak yerine belirli yaş sınırlarını karşılayıp karşılamadığını gösterecek. Platformlar, doğrulama sonucunda kişinin 15 yaşını doldurup doldurmadığını ve 15 yaşını doldurmuşsa 18 yaşına ulaşıp ulaşmadığını öğrenebilecek.
Dijital belirteç sistemiyle sosyal medya platformlarının kullanıcıları 15 yaş altı, 15-17 yaş ve 18 yaş üzeri gruplarına ayırması sağlanacak. Hesap açma ve kullanım kuralları da doğrulama sonucunda belirlenen yaş grubuna göre uygulanacak.
BAKAN GÖKTAŞ YENİ SOSYAL MEDYA DÜZENLEMESİNİN AYRINTILARINI AÇIKLADI
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, düzenlemenin çocukların 18 yaşına kadar sosyal medya ortamındaki risklerden korunmasını amaçladığını belirtti. Türkiye'nin e-Devlet altyapısının yaş doğrulama sisteminde kullanılacağını ifade eden Göktaş, yeni kuralların diğer ülkelerdeki uygulamalara göre daha net biçimde düzenlendiğini savundu.
Bakan Göktaş, çocukların sosyal medya kullanımında ekran bağımlılığına neden olabilecek özelliklerin sınırlandırılacağını, canlı yayın ve ekran kaydı gibi işlevlerin kullanılamayacağını, mesajlaşma ve gizlilik ayarlarının da çocuklara özel olarak düzenleneceğini bildirdi.
Yönetmeliğin 1 Kasım'da yürürlüğe girmesiyle başlayan uyum süreci 31 Mart 2027'ye kadar devam edecek. Belirlenen takvime göre sosyal medya platformlarının yaş doğrulama ve çocuk hesaplarına yönelik güvenlik yükümlülüklerini bu süre içinde uygulamaya geçirmesi öngörülüyor.
