Türkiye'nin ve dünyanın tarihi saat kuleleri ve özellikleri

Ülkemiz, birbirinden değerli tarihi eserleriyle her zaman zengin bir kültürel yapıya sahip olmuştur. Tarihi eserlerin simgelerinden biride ülkemizdeki saat kuleleri. Ülkemizdeki saat kulelerini ve özelliklerini hep birlikte hatırlayalım...

Dolmabahçe Saat Kulesi Dolmabahçe Saat Kulesi, Sultan II. Abdülhamid tarafından Saray Mimarı Sarkis Balyan’a yaptırılmıştır. Kule, köşelerinde birer fıskiyeli havuzun olduğu bir platform üzerinde dört katlı olarak inşa edilmiştir.1890-1895 yılları arasında, Neobarok ve Ampir tarzında yapılan saat kulesi, 27 metre yüksekliğindedir. Yükseldikçe daralan bir forma sahip olan kule, mimari süslemeleri ile dikkat çekmektedir. Kulenin her yüzünde birer saat bulunmaktadır.

İzmit Saat Kulesi İzmit Saat Kulesi Mutasarrıf Musa Kazım Bey tarafından, Sultan II. Abdülhamid’in tahta çıkışının 25. yıldönümü nedeniyle inşa ettirilmiştir. Kule, Neoklasik üslupta Hereke ve Tavşancıl'dan getirilen traverten taşlardan yaptırılmıştır.İzmit’in sembolü haline gelen saat kulesi, her katında farklı bir mimari üslubun uygulandığı ince uzun yapısıyla dikkat çekmektedir.

İzmir Saat Kulesi İzmir’in sembolü olan kule, Osmanlı padişahı Sultan II. Abdülhamid’in tahta çıkışının 25. yıldönümü kutlamaları nedeniyle inşa edilen kulelerdendir. İzmir Valisi Kıbrıslı Kâmil Paşa, oğlu Bahriye Mirlivası Said Paşa ve Belediye Reisi Eşref Paşa’dan oluşan bir komisyon tarafından yaptırılmıştır.Kule, 25 metre yüksekliğinde, dört katlı ve sekizgen planlıdır. Yapıda kullanılan Kuzey Afrika’ya özgü sütun başlıkları, at nalı şeklinde kemerler ve yapının cephelerinin hiç boşluk bırakılmayacak şekilde doldurulması, kökeni Kuzey Afrika ve Endülüs’teki yapılarda bulunabilecek olan bir mimari anlayışa sahip olduğunu gösteren oryantalist bir üsluba işaret eder.

Mudurnu Saat Kulesi Mudurnu'nun doğusundaki bir yamaç üzerindeki saat kulesi, 1890 - 1891 tarihlerinde ahşap olarak yapılmış, 1900 yılında yangın geçirmiştir.1905 yılında çevreden getirilen taşlar ile Mudurnu Hapishanesi'ndeki mahkûmlara yaptırılan kuleye Mudurnulu demirci ustalarının yaptığı saat takılmıştır. Kule kare prizma gövdeli ve yaklaşık olarak 12 metre yüksekliğindedir.

Çorum Saat Kulesi Çorum Saat Kulesi, Beşiktaş Muhafızı Çorumlu Yedi-Sekiz Hasan Paşa tarafından 1894 yılında yaptırılmıştır.Sarı renkli kesme kum taşından yapılan kulenin dört bir tarafında saat kadranı bulunmaktadır.

Tokat Saat Kulesi Tokat Saat Kulesi, Sultan II. Abdülhamid’in padişah oluşunun 25. yılı için halkın yardımlarıyla, Mutasarrıf Bekir Paşa ve Belediye Reisi Mütevelli oğlu Enver Bey tarafından yaptırılmıştır.Yüksekliği 33 metre olan ve kesme taştan yapılan saat kulesi, Tokat’ın dikkat çeken tarihi eserlerinden biridir.

Bilecik Saat Kulesi 1907 yılında Ertuğrul Mutasarrıfı Musa Kazım Bey tarafından yaptırılan saat kulesi 15 metre yüksekliğindedir. Kule, İstasyon Caddesinde bulunan idadi mektebinin (günümüzde belediye hizmet binası olarak kullanılmaktadır.) yakınına inşa edilmiştir. Kule, yukarıdan aşağıya doğru genişleyen dört dikdörtgen prizmadan oluşmaktadır. Alttaki iki katın köşeleri kesme, cephesi moloz taştandır; üstteki katlar ise ahşaptandır. En alt kısmında yuvarlak kemerli kapı ve onun üzerinde aynı şekilde bir pencere bulunmaktadır. İkinci katta balkonu vardır. Balkon üzerindeki ahşap bloğun dört cephesinde, kare kadranlı birer saat yer almaktadır. Kule, yukarıdan aşağıya doğru genişleyen dört dikdörtgen prizmadan oluşmaktadır. Alttaki iki katın köşeleri kesme, cephesi moloz taştandır; üstteki katlar ise ahşaptandır. En alt kısmında yuvarlak kemerli kapı ve onun üzerinde aynı şekilde bir pencere bulunmaktadır. İkinci katta balkonu vardır. Balkon üzerindeki ahşap bloğun dört cephesinde, kare kadranlı birer saat yer almaktadır.

Bursa Tophane Saat Kulesi Tophane Parkı içinde bulunan saat kulesi, 1905 yılında yapılmıştır. II. Abdülhamid’in tahta çıkışının 25. yıldönümü kutlamaları dahilinde inşa edilen kulelerdendir. Güney kısmında girişi bulunan kuleye, 89 basamaklı ahşap bir merdivenle çıkılmaktadır. Kulenin üst katının dört cephesinde, 90 cm çapında yuvarlak saatler bulunmaktadır. Kule 33 metre yüksekliğinde olup 6 katlıdır.

Adana Büyük Saat Kulesi Adana Büyük Saat Kulesi 1881 yılında Vali Ziya Paşa döneminde yapımına başlanmış, 1882 yılında Vali Abidin Paşa döneminde tamamlanmıştır.Uzunluğu 32 metre ve kare prizma şeklinde olan kule, örme işlemi oldukça zor olan küçük taş tuğlalardan yapılmıştır.

Çanakkale Saat Kulesi 1897 yılında İtalyan Konsolosluğu da yapan Vitalis isimli tüccar tarafından inşa ettirilen Çanakkale Saat Kulesi, Ayvalık taşından yapılmış olup, dört cephesinde de birer saat bulunmaktadır.Kule kare planlı aşağıdan yukarıya doğru incelen bir görüntüye sahiptir. Gövdesi dikdörtgen silmelerle beşe bölünmüştür. En üstte çanın asıldığı çokgen gövdeli kubbeli köşk yer alır. Onun altında dört yönde yuvarlak kadranlı saat bulunur. İki ve üçüncü katlarda birer, hafif sivri kemerli aydınlık pencereleri ile ikinci katta bir balkonu vardır. En altta güney cephede bir kapı, kuzeyde basamaklı silmeli çeşme nişi görülür. Çeşmenin mermer kurnası ve ayna taşı vardır. Kule farklı dönemlerde sadece eskiyen taşlarının yerine aynısı yapılmak suretiyle onarımlar geçirmiştir.

Kastamonu Saat Kulesi Sarayüstü Tepesi’nde yer alan Kastamonu Saat Kulesi şehrin en önemli simgelerinden biridir. 1885 yılında Vali Abdurrahman Paşa tarafından yaptırılmış olan yapının, halk arasında sürgün bir saat olduğuna dair bir efsanesi bulunmaktadır.

Yozgat Saat Kulesi Tarihi saat kulesi 1897 yılında dönemin Belediye Başkanı Ahmet Tevfiki Zade tarafından Yozgatlı Şakir ustaya yaptırılmıştır.Saat kulesi zemin kat ve çanların bulunduğu kısımlarla birlikte yedi kattır. Sarı kefeki kesme taşlar kullanılarak inşa edilen kulenin her cephesinde saat bulunmaktadır.

Dünya'daki saat kuleleri de görenleri yapılarıyla büyülüyor. Gelin dünyadaki saat kulelerini ve özelliklerini hep birlikte tanıyalım...

Prag Astronomik Saat Kulesi / Çek Cumhuriyeti Prag Old Town Meydanı’nda yer alan bir saat. Saat’in bu kadar ünlü olmasının en önemli nedeni günümüzde hala çalışabiliyor olan dünyanın en eski saati olması. 1410 yılında yapıldığı düşünülen saat üzerindeki sembolleriyle dikkat çekiyor. Astronomik Saat, 12 saat dilimini ve 12 burcun sembollerini taşır. Yaz kış demeden bu saatin hemen altında yoğun bir turist kalabalığının beklediğini görürsünüz. Bunun nedeni saat başı saatin değişik bir animasyon sergilemesidir. 1 dakika boyunca süren bu animasyonlarda saat üzerinde yer alan semboller hareketlenir ve değişik figürler ortaya çıkar. Sürekli yağmur alan Prag’da yoğun yağmur altında bu gösteriyi dakikalarca bekleyen turist kalabalığını görürseniz sakın şaşırmayın.

Big Ben / Londra, İngiltere Londra’nın baş simgesi haline gelmiş Big Ben, resmi adıyla Elizabeth Tower 96 metrelik bir uzunluğa sahip ve kulenin her taraftan görülebilmesi için dört yüzünde de yer alan saatler var. Adından da anlaşılacağı üzere bu koca Ben, çaldığında 15 kilometre çapında duyulabiliyor.

Münih Glockenspiel / Almanya Georg Hauberriesser’ın 85 metrelik tasarımı, Mart ve Ekim ayları arasında 11:00, 12:00 ve 17:00’de başlayan 12 dakikalık müzikli gösterileriyle ünlü.

Chiang Rai Saat Kulesi / Tayland 2008 yapımı bu kule her akşam 19:00, 20:00 ve 21:00’de gerçekleşen ışık gösterileriyle ünlü. Henüz çok yeni olmasına karşın oldukça ihtişamlı ve sanatsal.

Zytglogge Kulesi / Bern, İsviçre Tarihi 600 yıla dayanan, 1527’de yeniden yapılan kule saatin yanında günleri, ayları, burçları ve ayın fazlarını da gösteriyor.

Sultan Abdul Samad Binası Saat Kulesi / Kuala Lumpur, Malezya İngiliz mimarisinin sentezi olan 118 yıllık kulenin en dikkat çekici yanı altın rengi kubbesi.

Spasskaya Kulesi / Moskova, Rusya 1491 yılında İtalyan mimar Pietro Antonio Solari tarafından yaptırılan ve Kızıl Meydan’ın yanı başında yer alan 71 metrelik saat kulesidir.

Montreal Old Port Saat Kulesi / Kanada İnşası 1922’de biten kulenin en büyük özelliği Mayıs ve Eylül ayları arasında eteklerinde yer alan plaj.

San Francisco Feribot Binası Saat Kulesi / ABD Mimar A. Page Brown’un tasarladığı 75 metrelik kule içinde bulunduğu çarşının da sembolü. Kaynak: Türkiye Kültür Portalı ve EDUMAG