banner38

Van Gölü'nün suları çekilmeye devam ediyor

Geçen yıllara oranla sıcaklığın yükselmesine bağlı buharlaşmanın artması dolayısıyla Van Gölü'ndeki su çekilmesi devam ediyor.

Yurt Haberleri 30.09.2022, 08:51
Van Gölü'nün suları çekilmeye devam ediyor

Küresel iklim değişikliği ve yağışların azalmasıyla oluşan kuraklık, Van Gölü'nün su seviyesinde düşmeye neden oldu.

Geçen yıllara oranla sıcaklığın yükselmesine bağlı buharlaşmanın artması dolayısıyla Van Gölü'ndeki su çekilmesi devam ediyor.

Suyun sığ olduğu noktalarda çekilmenin ciddi boyutlara ulaşmasıyla Van'ın Edremit, Gevaş, Erciş ve Muradiye ile Bitlis'in Tatvan ilçesindeki kıyılarda binlerce yılda oluşan mikrobiyalitler, tarihi kalıntı ve iskeleler ortaya çıktı.

"1992-1993 yıllarında su seviyesi şimdiki seviyenin yaklaşık 3-4 metre üzerindeydi"

Uzmanlık alanı coğrafya olan Bitlis Eren Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Necmettin Elmastaş, AA muhabirine, dünyada ve Türkiye'nin diğer bölgelerinde olduğu gibi Van Gölü havzasında da küresel ısınmanın etkisini göstermeye başladığını söyledi.

Van Gölü'nün geçmişine bakıldığında, su seviyesinin yıllara ve dönemlere göre değiştiğini anlatan Elmastaş, şöyle konuştu:

"Genel anlamda alçalma ve yükselmeler yaşanmış ama sürekli bir yükselme eğiliminde olmuş. Bazı yıllarda aşırı yükselme meydana gelmiş. 1992-1993 yıllarında çok daha yüksek bir seviyeye çıkmış ve bazı kıyılar Afet Bölgesi ilan edilmişti. 1992-1993 yıllarında su seviyesi şimdiki seviyenin yaklaşık 3-4 metre üzerindeydi. Yıllar içinde bu azaldı. Son iki yılda birkaç metre gibi çok ciddi bir seviye alçalması var. Gölün çevresinde alçalmayı görebiliyoruz. Önceden hiç görülmeyen iskelelerin ayak kısımları, mikrobiyalitler bugün suyun yüzeyine çıkmış durumda. Bu seviyenin çok alçaldığını gösteriyor."

Van Gölü ve çevresini besleyen en önemli faktörün yağış ve kaynak suları olduğunu ifade eden Elmastaş, şunları kaydetti:

"Yağışların azalması ve sıcaklığın artmasına bağlı daha fazla buharlaşma olduğunda seviye düşüyor. Yer altı ve sulama alanlarıyla ilgili çalışma yaptık. Ahlat, Adilcevaz ve Erciş çevrelerindeki çalışmalarımızda, bölgede binlerce sondaj kuyusunun açıldığını ve suyun fazla kullanılmasıyla seviyenin düştüğünü gördük. Gölleri besleyen bazı kaynakların kuruma noktasına geldiğini tespit ettik. Bu da seviyenin düşmesine bir etken olarak ifade edilebilir. Yağışın azalması, beşeri nedenlerle bazı kaynakların kuruma noktasına gelmesi, sıcaklığın artması bu neticeyi verdi."

"Gölün yüzeyinde küçülme devam edecek"

Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Faruk Alaeddinoğlu da küresel ısınma nedeniyle su kaynaklarının giderek kurumaya başladığını belirtti.

Son 30 yıldır Van Gölü'nün alan kaybetmeye devam ettiğini anlatan Alaeddinoğlu, "Maalesef bundan sonra da çekilme süreci devam edecek. Van Gölü'nün tekrar yüzey alanında bir genişleme ya da göl seviyesinde bir yükselmenin yaşanabileceğine ilişkin hiçbir bulgu yok çünkü yağışların ve buharlaşmanın şekli ile miktarı değişti. Düşen yağış azaldı, mevcut su kaynaklarının bir kısmı buharlaşmayla kayboldu. Geçmişte kar şeklinde düşen yağışlar yer altı sularını beslerken artık kaynak sularını besleyemiyor. Dolayısıyla yağmur şeklinde düşen yağışlar eğim doğrultusunda göle akıp ardından buharlaşıyor. Yani gölü besleyen büyük kaynaklar artık gölün aleyhine işliyor." şeklinde konuştu.

Bundan sonraki süreçte özellikle akarsuların döküldüğü sığ alanlarda çekilmenin devam edeceği uyarısında bulunan Alaeddinoğlu, şöyle devam etti:

"Gölün yüzeyinde küçülme devam edecek. Şu an Van Gölü'nün birçok alanında bir önceki yılın kıyı çizgisinden belki yüzlerce metre çekilme yaşandı. Küresel ısınmayla ilgili bulgular gelecek sürecin çok daha karamsar olduğunu gösteriyor. Yani havza küresel ısınmanın etkilerinden olumsuz etkilenecek. Bu da su kaynaklarının yavaş yavaş tükenmesine veya alan kaybetmesine yol açacak. Geçmişte medeniyetlerin göl kıyısında inşa ettiği yapılara daha çok ulaşacağız. Göl çekildikçe daha önce liman, yerleşim yeri olarak kullanılan alanların tamamı açığa çıkacak. Bunlar birer tarihi değer olarak anlam kazanacak."

Kaynak: AA
Yorumlar (0)
banner35
Günün Anketi Tümü
Yerli veya yabancı aşılardan hangisini kullanmayı tercih ederdiniz?
Yerli veya yabancı aşılardan hangisini kullanmayı tercih ederdiniz?
banner21
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Fenerbahçe 13 29
2. Galatasaray 13 27
3. Adana Demirspor 13 24
4. Konyaspor 14 24
5. Başakşehir 13 24
6. Kayserispor 14 23
7. Trabzonspor 13 23
8. Beşiktaş 13 22
9. Alanyaspor 14 17
10. Gaziantep FK 13 16
11. Antalyaspor 12 16
12. Giresunspor 13 15
13. Kasımpaşa 13 15
14. Hatayspor 13 14
15. Karagümrük 13 13
16. Ankaragücü 13 13
17. Sivasspor 14 11
18. İstanbulspor 13 8
19. Ümraniye 13 7
Takımlar O P
1. Eyüpspor 16 37
2. Samsunspor 15 27
3. Rizespor 15 26
4. Pendikspor 15 26
5. Keçiörengücü 15 26
6. Bodrumspor 15 25
7. Boluspor 15 25
8. Manisa FK 15 24
9. Bandırmaspor 15 24
10. Sakaryaspor 16 22
11. Altay 15 21
12. Adanaspor 15 18
13. Göztepe 14 18
14. Tuzlaspor 15 16
15. Erzurumspor 15 14
16. Altınordu 15 12
17. Ö.K Yeni Malatya 15 11
18. Gençlerbirliği 15 7
19. Denizlispor 15 6
Takımlar O P
1. Arsenal 14 37
2. M.City 14 32
3. Newcastle 15 30
4. Tottenham 15 29
5. M. United 14 26
6. Liverpool 14 22
7. Brighton 14 21
8. Chelsea 14 21
9. Fulham 15 19
10. Brentford 15 19
11. Crystal Palace 14 19
12. Aston Villa 15 18
13. Leicester City 15 17
14. Bournemouth 15 16
15. Leeds United 14 15
16. West Ham United 15 14
17. Everton 15 14
18. Nottingham Forest 15 13
19. Southampton 15 12
20. Wolves 15 10
Takımlar O P
1. Barcelona 14 37
2. Real Madrid 14 35
3. Real Sociedad 14 26
4. Athletic Bilbao 14 24
5. Atletico Madrid 14 24
6. Real Betis 14 24
7. Osasuna 14 23
8. Rayo Vallecano 14 22
9. Villarreal 14 21
10. Valencia 14 19
11. Mallorca 14 19
12. Real Valladolid 14 17
13. Girona 14 16
14. Almeria 14 16
15. Getafe 14 14
16. Espanyol 14 12
17. Celta Vigo 14 12
18. Sevilla 14 11
19. Cadiz 14 11
20. Elche 14 4
banner23