banner38

Barış Soydan yazdı: 'BİM: Ayıptır, yazıktır, günahtır'

Barış Soydan, Halk Tv'nin internet sitesindeki bugünkü köşe yazısında "BİM: Ayıptır, yazıktır, günahtır" başlıklı yazıyı kaleme aldı. Soydan, "Ayıptır, yazıktır, günahtır. Mars’ta değil İstanbul’da yaşıyor, alışveriş için sık sık marketlere gidiyorum. Neyin ne olduğunu, hangi ürünün nerede, kaça satıldığını biliyorum yani. Önce çıplak gözle yaptığım gözlemlerden çıkan fikrimi söyleyeyim" dedi.

Gündem 06.12.2022, 10:34 06.12.2022, 10:47
Barış Soydan yazdı: 'BİM: Ayıptır, yazıktır, günahtır'

BİM’in patronlarını tanımam, aynı ortamda hiç bulunmadık. Zaten yaşam tarzı olarak ayrı dünyaların insanlarıyız. Ayrıca geçmişte iktidara fazla yakın durmaları nedeniyle içten içe sinirlendiğim de olmuştu. Ama akıl var, izan var. Ayrıca vicdan var. Enflasyondan BİM’i sorumlu tutmak? Ayıptır, yazıktır, günahtır.
Mars’ta değil İstanbul’da yaşıyor, alışveriş için sık sık marketlere gidiyorum. Neyin ne olduğunu, hangi ürünün nerede, kaça satıldığını biliyorum yani. Önce çıplak gözle yaptığım gözlemlerden çıkan fikrimi söyleyeyim: Başta BİM, ucuzluk marketleri olmasa halk yoksulluğu bugünkünden çok daha ağır yaşardı/yaşar. BİM ve diğer indirim marketleri (A101 ve Şok) pek çok temel ihtiyaç ürününü, en azından İstanbul’da, küçük esnaftan, pazarlardan ve bu arada diğer marketlerden belirgin şekilde daha ucuza satıyor çünkü.

Ama bu yazıda çıplak gözle yaptığım gözlemleri değil verileri kullanacağım. Finnet2000’den aldığım bu tablo perakende şirketlerinin kâr marjlarını gösteriyor. En tepedeki BİMAS adlı şirket, bu yazının konusu olan BİM:

BİM’in net kâr marjı yüzde 4.5 civarında. Yani sattığı her 100 liralık üründen ortalama 4.5 lira kâr ediyor. Rakibi Şok’un kâr marjı da ona yakın. Hiçbir esnafı yüzde 4.5 kârın kurtarmayacağı, yüzde 20-30 kârdan aşağısına çalışmayacaklarını söylemeye bilmem gerek var mı? BİM, Şok ve A101 olmasa büyük kentlerde, mahalle aralarında fiyatlar çok daha yüksek olurdu. İki kere iki dört.

Ucuzcu marketler bunu nasıl yapıyor? BİM’in 10 bin mağazası var. A101’in daha fazla. Büyük ölçekli alım yaptıkları için çok daha ucuza tedarik ediyorlar. Ayrıca kendilerine özel üretim yaptırıyorlar (Market markalı ürünler.) Dekora, rafa para çok az para harcıyorlar. Ve mağazalarında çok az kişi çalışıyor. Rafa ürün yerleştiren kişi aynı zamanda kasiyerlik yapıyor ve yerleri siliyor. Doğru dürüst para verdiklerini de sanmıyorum. Zaten çalışanları, çalışma koşullarından rahatsız. İktidar bunu mesele etseydi anlardım ama ucuzluk marketlerinin enflasyonun sorumlusu olduklarını iddia etmek? Seçim öncesinde günah keçisi arayıp bulmaktan başka bir şey değil bu.

BİM’in kâr marjını yukarıda görmüştük, bir de yıllık kâr artışına bakalım:

Resmi tüketici enflasyonunun yüzde 85, üretici enflasyonunun yüzde 157 olduğu ülkede BİM kârını son bir yılda (2021’in üçüncü çeyreğinden 2022’nin üçüncü çeyreğine) sadece yüzde 109 artırmış. Yani reel olarak büyümemiş.

Aynı dönemde bankalar yüzde 400, anlı şanlı sanayi şirketleri yüzde 200-300 kâr artışları sağladılar. Ve bu arada yine yukarıdaki tabloda görüldüğü gibi Şok’un kâr artış oranı yüzde 474, Migros’un yüzde 282. BİM onların epey gerisinde.

Sonuç: Ortada iddia edildiği gibi zam üzerine zam yapan, bire alıp dörde satan, enflasyondan semiren bir şirket tablosu yok.

Enflasyonun nedeni zincir marketler değil maliyet artışları. Gübre ve mazotun fiyatının son bir yılda yüzde 200 arttığı ülkede fiyatlar nasıl zamlanmasın? Aşağıda tarımsal girdilerin yıllık fiyat artışları var (Kaynak: TÜİK):

Gübre fiyatı son bir yılda ortalama yüzde 226 artmış. Mazottaki (Enerji ve yağlar) fiyat artışı yüzde 194. Enflasyonun asıl suçlusu işte bu. Daha doğrusu uyguladıkları para politikasıyla TL’nin çökmesine ve ithal ürünlerin fiyatlarının bir yılda iki üç katına çıkmasına neden olanlar. Çiftçiye ucuza gübre, mazot veremeyenler.

BİM bir perde, paravan. “Cambaza bak” çabası.

Yorumlar (0)
banner35
Günün Anketi Tümü
Yerli veya yabancı aşılardan hangisini kullanmayı tercih ederdiniz?
Yerli veya yabancı aşılardan hangisini kullanmayı tercih ederdiniz?
banner21
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 22 54
2. Fenerbahçe 21 45
3. Başakşehir 21 40
4. Beşiktaş 21 39
5. A.Demirspor 21 38
6. Trabzonspor 22 38
7. Kayserispor 21 32
8. Konyaspor 21 27
9. Karagümrük 21 26
10. Gaziantep FK 22 25
11. Alanyaspor 22 25
12. Sivasspor 22 24
13. Antalyaspor 21 24
14. Hatayspor 21 23
15. Ankaragücü 21 22
16. Kasımpaşa 22 22
17. Giresunspor 21 21
18. İstanbulspor 22 21
19. Ümraniye 21 14
Takımlar O P
1. Samsunspor 22 42
2. Eyüpspor 21 41
3. Bodrumspor 21 38
4. Pendikspor 22 37
5. Rizespor 21 37
6. Keçiörengücü 22 37
7. Sakaryaspor 22 37
8. Bandırmaspor 21 34
9. Boluspor 22 34
10. Manisa FK 21 30
11. Göztepe 22 30
12. Adanaspor 22 25
13. Tuzlaspor 22 22
14. Altay 22 19
15. Erzurumspor 22 18
16. Altınordu 21 17
17. Gençlerbirliği 22 16
18. Denizlispor 22 16
19. Yeni Malatyaspor 22 17
Takımlar O P
1. Arsenal 20 50
2. M.City 21 45
3. M. United 21 42
4. Newcastle 21 40
5. Tottenham 22 39
6. Brighton 20 34
7. Brentford 21 33
8. Fulham 22 32
9. Chelsea 21 30
10. Liverpool 20 29
11. Aston Villa 21 28
12. Crystal Palace 21 24
13. Nottingham Forest 21 24
14. Leicester City 21 21
15. Wolves 21 20
16. West Ham United 21 19
17. Leeds United 20 18
18. Everton 21 18
19. Bournemouth 21 17
20. Southampton 21 15
Takımlar O P
1. Barcelona 20 53
2. Real Madrid 20 45
3. Real Sociedad 20 39
4. Atletico Madrid 20 35
5. Villarreal 20 31
6. Real Betis 20 31
7. Athletic Bilbao 20 29
8. Rayo Vallecano 19 29
9. Osasuna 20 29
10. Mallorca 20 28
11. Girona 20 24
12. Celta Vigo 20 23
13. Real Valladolid 20 23
14. Almeria 19 22
15. Espanyol 20 21
16. Sevilla 20 21
17. Valencia 20 20
18. Cadiz 20 19
19. Getafe 20 18
20. Elche 20 9
banner23