banner38

Murat Ülker, 'What’s Next Start-Up 2022'ye katıldı

Murat Ülker, İstanbul Kongre Merkezi’nde İBE ve BauHub tarafından düzenlenen What’s Next Start-Up 2022 etkinliğine katıldı. Prof. Dr. Ali Atıf Bir’in zirve konusu ile ilgili birbirinden ilginç sorularını cevaplayan Murat Ülker, söyleyişinin soru ve cevaplarını kişisel hesabından paylaştı.

Genel 30.11.2022, 11:35 30.11.2022, 11:45
Murat Ülker, 'What’s Next Start-Up 2022'ye katıldı

1- Burada çantalara koyduğumuz kitabın önsözünde “gelecek vaat eden” girişim ve girişimcilerden söz ediyorsunuz? Ne demek sizce?

Hayat değişiyor, her şey değişiyor, iş modelleri değişiyor, tüketici değişiyor. Sonuçta değişen ihtiyaçları karşılamak için yeni şirketler çıkıyor. Getir mesela, istegelsin mesela.. Bunlar bugünün önemli işleri, yarın ne olacağını hep birlikte göreceğiz. Biz bakkallardan sakız gofret alır içinden çıkan futbolcuları biriktirirdik, gazoz kapaklarında bedava yazısı arardık, şimdiki çocuklar Ipadlerine oyun indirip karakter almaya hatta karakterleri bedavaya getirmeye çalışıyor. Değişmeyen tek şey var, gerçek kar. Birçok yeni eski endüstri ve şirket için “gerçek kâr” nakit yaratmaktır.. Bugün özellikle perakendede kağıt üzerinde kar yaratan ancak nakit akışını yönetemeyecek birçok şirket görüyorum. Önemli olan kağıt üzerinden kar değil gerçek kardır. Gelecek vaat eden girişim de operasyonlarından nakit kar yaratabilen şirkettir.

2-Yine önsözde “Ailenizin işinde büyüyorsanız, biraz finansman yapıp özgür olursunuz, halka açılırsanız ortağınız finans çevreleri, bürokrasi ve kamuoyudur. Start-up tipi girişimde ise baştan ortağınız fonlardır.“ diyorsunuz. Tercihiniz star-up’lar değil mi? Fonlarla çuvala girmek tehlikeli mi?

Üçünün de avantajları, dezavantajları, tercih edilen yönleri var. Biri diğerinden iyi denemez. Bütün mesele işin sonunun nereye varacağını önceden görmek, bu önemli. Fonlar sizinle ortak olacaksa mutlaka çıkmak isteyecektir. Nasıl çıkacaktır? Yalnız kalarak mı? Yeni bir ortak alarak mı? devam edilecektir. Bunlar hep riskleri hesaplı almanız gereken konulardır.

3-Aynı şekilde “ideal yatırımcı” tanımı alabilir miyiz?

Parası çok olan, hesabını bilmeyen, arkasını takip etmeyen adamdır. Ama parası çok olan bizden akıllı olduğu için hiç de buna denk gelmeyiz. Biri zengin olabilir ama bu iş bilmediği anlamına gelmez. Yani diyorum ki “ideal yatırımcı” parası çok olsa da aptal değildir, zamanı daha azdır, onun dikkatini çekmek diğerlerine göre daha zordur. Ama gelecek vadediyorsanız da hiç merak etmeyin o sizi bulur.  

4-Bu yatırım işi, yatırım fonları, başkasının parası ile iş yapma konusu nerden çıktı? Hangi ihtiyacı gideriyor?

Bir kere şu anda çok daha fazla doğal kaynak istihsal için kullanılıyor. Dünyanın her yerinde herkes her şeyi tüketmek istiyor. İnternetin, dijitalleşmenin önemli etkisi bu, herkes görüyor ve istiyor. Dünya ticareti böylece gelişiyor. Bu gelişen dünya ticaretinde karşılıksız para basan, piyasaya dolar ve euro süren ülkeler kazançlı oluyor, bu bize enflasyon ve cari açık olarak dönüyor.

Diğer yandan bu, şirketler için kendi operasyonlarını çevirecek nakdin dışında bir “excess cash” sermayeyi doğuruyor. Ama bu fazla  sermaye de kendine getiri aradığı için daha riskli konulara yatırım yapıyor. Ama unutmayalım, hesaplanabilir risk alıyorlar. Bunu şu anda görüyorsunuz zaten ilk seviye “melek yatırım” seviyesinde, fazla sermayenin Türkiye’de yatırımı azdır. Belirli bir olgunluk seviyesinden sonra risk almaya başlarlar. Ki o noktada da paraları bizden çoktur. Bu nedenle bizim onların ilgisini çekecek seviyeye getirmemiz önemlidir start-uplarımızı yani girişimlerimizi.

5- İş hayatında yaptığınız en çılgın iş neydi? Godiva, Mcvities alımları mı, “Borçlarımı ödeyemeyeceğim, şimdi siz düşünün” demek mi?

İş hayatında çılgınlık yapacak kadar özgür değiliz. Ben ömür boyu babama yardımcı olmak ve ayıp olmasın diye çalıştım. Sonra zaman içinde işkolik oldum. Artık çalışmadan duramıyorum. Ama yaptığım işlerde daima “hesaplanabilir risk” alırım, mesela Godiva için 2000’de “alalım” dedik, 2007’de aldık. 2007’de United Biscuits satılıktı. Arkadaşlarla konuştuk sonra onu da alalım dedik. Hepsi aslında büyük bir planın globalleşme planının parçasıydı.

“Bankalara ben ödemiyorum borcumu” dediğimde aslında “ödeyemeyeceğim gün yakındır, tedbir alalım” demek istedim , onlar da hak verdiler, beraber tedbir aldık. Bu iş bir dava dilekçesi gibidir, hakimin aklında kalacak şekilde abarta abarta söylemeniz lazım, ben de öyle söyledim. Ama tabii hiçbir zaman kastı aşmamak lazım.

6-Başarı için herkese finans eğitimi ya da deneyimi vermek gerekir mi?

Finans değil de muhasebe bilmelidir. Ticaretin ortak dili muhasebedir. İnsanların kayıtlarını tuttuğu performansın tek ortak dilidir. Bu dili hiç olmasa okuyabilir olmak bence herkes için gerekli. Hatta öksüz, yetim, dullar için bile gerekli.

7-2021 yılında 650 milyar dolar dünyada start-up’lara yatırım yapıldı. Türkiye’de 1.4 milyar dolar. Kadın girişimci de, yatırımcı da, yönetici de az. Dünyada az. Dünyada toplam fonlanan şirketlerin % 5-6’sı kadın girişimcilere aitken bu Türkiye’de yüzde 2-2.5 civarında. Ama hızla artıyor. Kadın girişimcilere niye pozitif ayrımcılık yapılmalı?

Heva hevese göre ticaret yapılmaz. Yani doğruluk, hak ve faziletten saparak haz ve menfaatlere göre iş yapılmaz. Ticaret bunu kaldırmaz. Piyasa neyse odur. Toplumdaki bütün herkes cinsiyet ayrımı yapmaksızın iş hayatının her alanına katılırlarsa toplumdaki refah daha kolay artar. Tersi olmaz, zaten saçma bir şey. Cinsiyet ayrımı burada söz konusu olmamalı. Ben kadın olmadığım için böyle bir ayrımcılığa maruz kalmadım ama böyle bir ayrımcılık da yapmadım, yapmam. Ama gelecek vaat etmeyen bir işe de kadın diye öncelik tanımak doğru değil, onu anlatmak istiyorum. Bu konuya artık cinsiyet dengeleme olarak bakılıyor. Toplumdaki bütün yeteneklerini tam ve özgürce geliştirebilecekleri toplumsal ortamın yaratılması, bunun için de bütün toplumsal ve siyasal engellerin ortadan kaldırılması lazım.

8-Yıldız Holding için Whats’s Next?

Sihrimizi bozmadan ilerlemek. Peki diyeceksiniz ki sihriniz nedir? Bu kadar işi yapıyoruz, başarıyla hem de global olarak yapıyoruz, sihri şu: her gün aynı şeyi yapıyoruz, her gün aynı şeyi daha iyi yapıyoruz. Bunun sihri nedir biliyoruz, söylemiyoruz, ama yapıyoruz, söylemeden yapıyoruz, sihir bu.

9- Murat Ülker için What’n Next?

Hayırlısı ile bir ölsek…

Yorumlar (0)
banner35
Günün Anketi Tümü
Yerli veya yabancı aşılardan hangisini kullanmayı tercih ederdiniz?
Yerli veya yabancı aşılardan hangisini kullanmayı tercih ederdiniz?
banner21
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 22 54
2. Fenerbahçe 21 45
3. Başakşehir 21 40
4. Beşiktaş 21 39
5. A.Demirspor 21 38
6. Trabzonspor 22 38
7. Kayserispor 21 32
8. Konyaspor 21 27
9. Karagümrük 21 26
10. Gaziantep FK 22 25
11. Alanyaspor 22 25
12. Sivasspor 22 24
13. Antalyaspor 21 24
14. Hatayspor 21 23
15. Ankaragücü 21 22
16. Kasımpaşa 22 22
17. Giresunspor 21 21
18. İstanbulspor 22 21
19. Ümraniye 21 14
Takımlar O P
1. Samsunspor 22 42
2. Eyüpspor 21 41
3. Bodrumspor 21 38
4. Pendikspor 22 37
5. Rizespor 21 37
6. Keçiörengücü 22 37
7. Sakaryaspor 22 37
8. Bandırmaspor 21 34
9. Boluspor 22 34
10. Manisa FK 21 30
11. Göztepe 22 30
12. Adanaspor 22 25
13. Tuzlaspor 22 22
14. Altay 22 19
15. Erzurumspor 22 18
16. Altınordu 21 17
17. Gençlerbirliği 22 16
18. Denizlispor 22 16
19. Yeni Malatyaspor 22 17
Takımlar O P
1. Arsenal 20 50
2. M.City 21 45
3. M. United 21 42
4. Newcastle 21 40
5. Tottenham 22 39
6. Brighton 20 34
7. Brentford 21 33
8. Fulham 22 32
9. Chelsea 21 30
10. Liverpool 20 29
11. Aston Villa 21 28
12. Crystal Palace 21 24
13. Nottingham Forest 21 24
14. Leicester City 21 21
15. Wolves 21 20
16. West Ham United 21 19
17. Leeds United 20 18
18. Everton 21 18
19. Bournemouth 21 17
20. Southampton 21 15
Takımlar O P
1. Barcelona 20 53
2. Real Madrid 20 45
3. Real Sociedad 20 39
4. Atletico Madrid 20 35
5. Rayo Vallecano 20 32
6. Villarreal 20 31
7. Real Betis 20 31
8. Athletic Bilbao 20 29
9. Osasuna 20 29
10. Mallorca 20 28
11. Girona 20 24
12. Celta Vigo 20 23
13. Real Valladolid 20 23
14. Almeria 20 22
15. Espanyol 20 21
16. Sevilla 20 21
17. Valencia 20 20
18. Cadiz 20 19
19. Getafe 20 18
20. Elche 20 9
banner23